Logistyczne zarządzanie zapasami

Zapasy zbędne zostały omówione wcześniej.

Z punktu widzenia logistycznego zarządzania zapasami, bardzo korzystny jest podział zapasów za pomocą metody ABC. Umożliwia ona skoncentrowanie uwagi firmy na szczególnie ważnych pozycjach lub grupach zapasów. Według tej metody zapasy dzieli się na grupy:[1]

A – zapasy ”cenne” – według ilości asortymentów 5 – 10 %ogólnej masy i o udziale wartościowym sięgającym 75 – 80 % całości,

B – zapasy stanowiące około 20 % całości,

C – zapasy o charakterze masowym.

W metodzie tej kładzie się nacisk na asortymenty o podstawowym znaczeniu dla firmy. Uwzględnia ona  kategorie cenności (istotności zapasów), które odgrywają  decydującą rolę przy analizie kosztów i sterowaniu zjawiskiem wyczerpania się zapasów. Zaliczamy do nich: [2]

  1. 1.   najwyższy priorytet: zapasy krytyczne – nie mogą się wyczerpać,
  2. 2.   wysoki priorytet: zapasy istotne – limitowany poziom zapasów,
  3. 3.   średni priorytet: zapasy potrzebne – okazjonalnie limitowane (dopuszczalne wyczerpanie),
  4. 4.   mały priorytet: zapasy pożądane – wyczerpanie dozwolone.

            Ważność (cenność) zapasu można wyselekcjonować biorąc pod uwagę inne kryteria a mianowicie:[3]

  1. zapasy absolutnie niezbędne do produkcji,
  2. zapasy o krótkim okresie przechowywania,
  3. zapasy o krytycznym znaczeniu dla utrzymania produkcji,
  4. zapasy o długim czasie dostawy  ( okres między zamówieniem a dostawą),
  5. zapasy podatne na kradzież,
  6. zapasy dóbr charakteryzujących się dużymi gabarytami lub dużą wagą,
  7. zapasy, które mogą stać się nieprzydatne ze względu na zmianę lub unowocześnienie produkcji,
  8. zapasy wymagające specjalnego składowania (np. gazy toksyczne, materiały radioaktywne).

Podział zapasów według tej metody pozwala rozróżnić zapasy bardziej istotne od mniej istotnych.


[1] D. Kempny, op. cit., s. 19.

[2] Ibid., s. 20

[3] D.Del Mar.: Operartions and Industrial Management, Aesigning and Managing for Produkctivity, Mc Graw-Hill  Inc., New York, 1985, s. 263-264.